Dr Jacek Buczny – psycholog. Pracuje na sopockim wydziale Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej. Jest kierownikiem Laboratorium Badań Eksperymentalnych i członkiem Laboratory of Applied Psychology: Cognition, Emotion, and Decision Making w SWPS.

Wpis Pracoholizm – istota i konsekwencje – wykład SWPS pojawił się pierwszy raz w Portal HR - HRtrendy.pl - aktualności i wydarzenia HR. Nowości z rynku pracy.

Okazuje się, że pracoholizm nie ma nic wspólnego z czasem pracy, lecz z nastawieniem do niej – pokazują badania realizowane między innymi w SWPS Sopot.

Pracoholizm nie jest związany z wymiarem czasu ani pozytywnym zaangażowaniem w pracę. Badania pokazują, że uzależnienie od pracy posiada 4 wymiaryi żaden z nich nie pokrywa się z wiedzą powszechną. Badania zostały realizowane w ramach projektu kierowanego przez dr Kamilę Wojdyło z Uniwersytetu Gdańskiego.

Jak można określić poziom uzależnienia? Postanowiono sprawdzić co jest częścią składową pracoholizmu, aby ułatwić firmom i uzależnionym walkę z tym problemem.

W badaniach określono 4 aspekty ściśle związane z pracoholizmem:

1. obsesyjne pożądanie pracy (silna potrzeba pracowania)
2. podnoszenie własnej oceny poprzez ciągłą pracę
3. oczekiwanie na redukcję negatywnych emocji i regenerację
4. wyznaczanie sobie nierealistycznie wysokich standardów i poczucia trwałego niepowodzenia w czasie ich realizacji.

Niestety często entuzjasta pracy postrzegany jest jako pracoholik. Jak ich odróżnić?

– Jak pracoholikowi często towarzyszy lęk związany z realizacją zadań zawodowych, przygnębienie czy gorszy stan zdrowia, tak entuzjaście pracy towarzyszą pozytywne emocje i konstruktywny styl pracy – tłumaczy dr Jacek Buczny, psycholog SWPS Sopot.

Wczesna diagnoza pracoholizmu może uchronić firmy przed nagłym spadkiem efektywności pracowników oraz nieobecnościami w pracy wywołanymi złym stanem zdrowia. Jak zapewnia naukowiec, z punktu widzenia pracownika taka diagnoza może być początkiem naprawy niewłaściwego stylu pracy, który związany jest z neurotycznym perfekcjonizmem i obsesją pracy. – Wysokiemu natężeniu pożądania pracy towarzyszy depresja, gorszy stan zdrowia psychicznego i fizycznego oraz wypalenie zawodowe – dodaje badacz.

Przeczytaj również:
Różnice w podejściu do pracy w Polsce i w Skandynawii – czy czas pracy wpływa na efektywność pracowników?

Pracoholizm osłabia efektywność i zdrowie pracowników [Wyniki badań]

Jakie są formy pomocy pracoholikom?

– Nie są znane systematyczne badania dotyczące skutecznych metod leczenia pracoholizmu. Terapeuci w Polsce i zagranicą stosują różne techniki psychoterapeutyczne, które mają na celu między innymi poznanie i zmianę przekonań pracoholików dotyczących pracy – mówi dr Buczny.

– W koncepcji pożądania pracy czynnikiem prowadzącym do uzależnienia od pracy jest między innymi niestabilna i zaniżona samoocena, której efektem jest neurotyczny perfekcjonizm. Działania terapeutyczne bazujące na tej teorii mogłyby zatem koncentrować się, po pierwsze, na wsparciu samooceny klientów, a po drugie, na redukcji nierealistycznych standardów i łagodzeniu przymusu ich osiągania. W tych działaniach istotne będzie indywidualne podejście do klienta i problemów przez niego zgłaszanych – dodaje dr Buczny.

Wyniki zostały opublikowane w 2013 roku w Basic and Applied Social Psychology. Więcej o omówionej koncepcji pracoholizmu można przeczytać w czasopiśmie Nauka.

***

Szkoła Wyższa Psychologii Społecznej
Wydział Zamiejscowy SWPS w Sopocie

Wpis Pracoholizm to nie kwestia nadgodzin i zaangażowania w pracę! [Fakty i mity] pojawił się pierwszy raz w Portal HR - HRtrendy.pl - aktualności i wydarzenia HR. Nowości z rynku pracy.

Dotychczas badacze tego zaburzenia wyróżniali dwa wymiary pracoholizmu:

• predyspozycje do nadmiernego zaangażowania się w pracę
• myślenie o pracy i powracanie do niej

Według nowej polskiej teorii o uzależnieniu od pracy można mówić wyłącznie poprzez odwołanie się do trzech składników: poznawczego, emocjonalnego i behawioralnego. W tej koncepcji pożądania pracy kluczowa jest komponenta emocjonalna, bo „napędza” pętlę pracoholizmu.

Przeczytaj również:
Różnice w podejściu do pracy w Polsce i w Skandynawii – czy czas pracy wpływa na efektywność pracowników?

Pracoholizm to nie kwestia nadgodzin i zaangażowania w pracę! [Fakty i mity]

Badania nad pożądaniem pracy pokazały, że poprzez pracę pracoholicy wzmacniają własne poczucie wartości i redukują nieprzyjemne napięcie. Jednym ze skutków tych procesów jest stawianie sobie nierealistycznych standardów perfekcji, bowiem pracoholicy to ludzie ambitni ze skłonnością do rywalizacji.

Takie predyspozycje, łącząc się z silną potrzebą osiągnięć i koncentrowaniem się pracoholika na powinnościach, skutkują obsesyjnym zaangażowaniem w pracę i odczuwaniem wewnętrznego przymusu pracy. Prowadzą one do podejmowania działań, które służą samoocenie pracowników, bo zaspokojenie nierealistycznych własnych standardów pozytywnie oddziałuje na poczucie wartości pracoholika.

Chwilowy brak pracy, wyznaczony snem lub przerwą, może prowadzić do powstania symptomów odstawiennych. Wiążą się one z nieprzyjemnymi stanami emocjonalnymi (np. lękiem), możliwymi do zniwelowania wyłącznie poprzez pracę. Taki przebieg procesów wyznacza pętlę pracoholizmu: od neurotycznego (destruktywnego) perfekcjonizmu wynikającego z niestabilnej (kruchej) samooceny, poprzez obsesyjno-kompulsywne pożądanie pracy, do pozytywnych wzmocnień poczucia wartości i redukcji emocji negatywnych i symptomów odstawiennych.

Wydawałoby się, że pracoholiczny styl pracy powinien być pożądany przez pracodawcę, bo związany jest z totalnym zaangażowaniem w pracę. Taki sposób myślenia nie jest właściwy z wielu powodów. Uzależnienie od pracy może bowiem oznaczać, że pracownik raczej przebywa w pracy i nie pracuje efektywnie. Brak odpoczynku, lęk związany z zadaniami zawodowymi mogą obniżać jego efektywność.

Badania polskie wykazały, że pracoholizm wiąże się pogorszeniem zdrowia, myślami samobójczymi, a także z zahamowaniem działań prozdrowotnych, co może narażać osoby dotknięte tym problemem na różne choroby. Wykazano ponadto, że u menedżerów i w innych grupach zawodowych pracoholizmowi towarzyszy podwyższony poziom wypalenia zawodowego. Jedynie wczesna diagnoza może zmniejszyć szansę wystąpienia takich problemów w organizacji.

dr Jacek Buczny – psycholog SWPS Sopot

Komentarz ekspercki z okazji Dnia Pracoholików 12 sierpnia 2014

***

SWPS
Szkoła Wyższa Psychologii Społecznej

Wpis Pracoholizm osłabia efektywność i zdrowie pracowników [Wyniki badań] pojawił się pierwszy raz w Portal HR - HRtrendy.pl - aktualności i wydarzenia HR. Nowości z rynku pracy.

Z okazji Dnia Pracoholików, który wypada 12 sierpnia 2014 r., dr hab. Witold Maciejewski, prof. SWPS, filolog, skandynawista SWPS mówi o tym, jakie są różnice w podejściu do pracy w Polsce i w Skandynawii oraz czy czas spędzony w pracy może wpływać na jej efektywność.

Przeczytaj również:
Pracoholizm osłabia efektywność i zdrowie pracowników [Wyniki badań]

Pracoholizm to nie kwestia nadgodzin i zaangażowania w pracę! [Fakty i mity]

Wpis Różnice w podejściu do pracy w Polsce i w Skandynawii – czas pracy a efektywność pojawił się pierwszy raz w Portal HR - HRtrendy.pl - aktualności i wydarzenia HR. Nowości z rynku pracy.

Wielowiekowa tradycja znalazła również swoje odbicie w kanonie japońskiego zarządzania zasobami ludzkimi, tzw. Trzech Świętych Skarbach. Są to: dożywotnie zatrudnienie, seniorat pracowniczy i płacowy oraz jednozakładowe związki zawodowe. Warto podkreślić, że skłonność Japończyków do „przepracowywania się” nie wynika z lokalnego prawa pracy. Limity kodeksu nie odbiegają od regulacji obowiązujących w innych regionach świata.

Normy te są jednak nagminne łamane. Na co dzień Japończyków obowiązują niepisane prawa oraz kultywowane przez dekady tradycje i zwyczaje. Szeregowy pracownik wychodzi z pracy dopiero po tym, jak biuro opuści jego przełożony. Ten z kolei nie zrobi tego, zanim pracy nie zakończy jego szef. Bardzo dobrze postrzegane jest branie nadgodzin, a praca w „standardowym” czasie odbierana jest jako wyraz braku zainteresowania losami firmy.

Obyczaje wpływają na statystyki czasu pracy. Według danych OECD, w 2006 roku 66,7% pracujących Japończyków poświęcało pracy więcej niż 40 godzin tygodniowo. W krajach „Piętnastki” powyżej
40 godzin w tygodniu pracowało niewiele ponad 50% zatrudnionych.

W jaki sposób kształtują się relacje pracownicze w Japonii i jakim podlegają zmianom? Jakie prawa rządzą awansem i wynagrodzeniami Japończyków? Jak dużo czasu poświęcają oni pracy i jakie są ich limity urlopowe? Odpowiedzi na te pytania znajdą Państwo w artykule „Pracoholizm z przymusu – model pracownika w Japonii” w portalu rynekpracy.pl.

Redakcja rynekpracy.pl

Wpis Pracoholizm z przymusu pojawił się pierwszy raz w Portal HR - HRtrendy.pl - aktualności i wydarzenia HR. Nowości z rynku pracy.